GONITWA CHMUR / NIM ZGASNĄ SNY – Maria Paszyńska

1 marca, 2026

(…) Wizja tego, że poniósł porażkę, była mu nienawistna. Wszystko poszło nie tak, jak się spodziewał. Był zbyt pewny zwycięstwa i stracił czujność. (…)

Maria Paszyńska jest pisarką, felietonistką, varsavianistką, prawniczką i orientalistką. Ukończyła autorską klasę humanistyczną z rozwiniętym programem wychowania estetycznego w VII LO im. Juliusza Słowackiego w Warszawie, a następnie prawo na Uczelni Łazarskiego oraz iranistykę na Wydziale Orientalistycznym Uniwersytetu Warszawskiego. By nauczyć się języka tureckiego, dwa lata studiowała turkologię. Przez kilka lat pracowała jako prawnik oraz przewodnik miejski po Warszawie. Choć urodziła się na Dolnym Śląsku, mówi o sobie, że jest adopcyjnym dzieckiem Warszawy. Zadebiutowała w 2015 roku powieścią „Warszawski niebotyk”, która znalazła się w finale I. edycji konkursu Promotorzy Debiutów organizowanego przez Instytut Książki i Fundację Tygodnika Powszechnego. Powieść „Owoc granatu. Dziewczęta wygnane” została nominowana w plebiscycie portalu Lubimy Czytać do miana Książki Roku 2018 w kategorii Powieść historyczna.
Autorka specjalizuje się w powieści historycznej.

GONITWA CHMUR to druga część trylogii WARSZAWSKI NIEBOTYK, której fabuła umiejscowiona została w przedwojennej Warszawie.

PREMIERA KSIĄŻKI (wydanie drugie) 19 MARCA 2025

Nad Europą, która dopiero co odbudowała poczucie bezpieczeństwa, ponownie zbierają się chmury… Jest rok 1935. Na tle olśniewającej panoramy Warszawy życie toczy się krętymi ścieżkami. Prawda bywa bardziej niewiarygodna od kłamstwa, a to, co wydaje się proste, wcale takie nie jest. Nieskazitelne wizje młodych bohaterów Warszawskiego niebotyku okrywa cień. Muszą zmierzyć się ze zderzeniem świata ideałów i tego, co otrzymują od losu. Tymczasem stolica Polski szykuje się do wystawy „Warszawa przyszłości”, a świat bacznie śledzi kolejne poczynania Adolfa Hitlera, który umożliwia wejście w życie ustaw norymberskich.

Przyznam szczerze, że po przeczytaniu pierwszej części trylogii WARSZAWSKI NIEBOTYK ta książka nie wywołała we mnie wielkiego zachwytu chociaż przeczytałam ją wyjątkowo szybko.

Lata przedwojenne pokazane zostały z detalicznymi opisami miejsc w Warszawie oraz zwyczajów panujących w zamożnych warszawskich rodzinach.

Muszę przyznać, że autorka przeprowadziła bardzo dokładną kwerendę zarówno w topografii Warszawy i powstających w tym mieście zmian architektonicznych jak i w zwyczajach odnoszących się do społeczności żydowskiej.

Poznajemy w książce dalsze losy rodzin pięciu bohaterów. Jedni są szczęśliwie zakochani i zakładają rodziny, inni wciąż walczą ze swoimi emocjami i słabościami.

Nie ma tu zbyt głębokiego wchodzenia w politykę chociaż na świecie, a w szczególności w Niemczech już zaczyna dominować ideologia nazistowska. Ale ku mojemu zaskoczeniu, żydowscy bohaterowie jakby nie przejmowali się jeszcze tym i nie czuli zagrożenia ze strony Hitlera. Trochę nie mogę zrozumieć tej beztroski roku 1935, ale może tak właśnie Polacy i konkretnie Warszawiacy odbierali ówczesną rzeczywistość nie czując zagrożenia. Niby coś wisiało w powietrzu, ale było mało znaczące dla bohaterów tej historii.

To opowieść o ludzkich dramatach i radościach i chociaż bohaterów mamy tutaj kilkoro to i tak uważam, że głównym bohaterem pozostaje miasto Warszawa.

To historia opowiadająca o sile przyjaźni, rodzinnych więzach, o miłości i ambicjach zawodowych. To obraz pewnej epoki, w której ludzie próbowali łączyć uczucia z obowiązkami rodzinnymi i zawodowymi.

Urzekła mnie postać słodkiej Poli, która jest taką jakby rodzynką w męskim świecie braci Zasławskich i rodzin ich przyjaciół.

Nie powiem, żeby książka mi się nie podobała, ale tak jak wspomniałam wcześniej nie zachwyciłam się nią chociaż bardzo lubię „pióro” Marii Paszyńskiej.

Polecam tę lekturę czytelniczkom i czytelnikom, którzy lubią zagłębiać się w tego typu historie i którym bliska jest Warszawa. Może inaczej odebrałabym tę książkę gdybym była mieszkanką Warszawy.

(…) Tak wiele zła czaiło się wokół, czyhało na jego najbliższych. Na co dzień starał się odsuwać od siebie te wszystkie obawy. Dawniej sądził, że wiedza pomaga człowiekowi w życiu, teraz marzył o tym, by być głupcem. (…)

NIM ZGASNĄ SNY to trzecia część trylogii WARSZAWSKI NIEBOTYK, której fabuła umiejscowiona została w przedwojennej Warszawie.

PREMIERA KSIĄŻKI 25 MAJA 2025

Berlin karmi świat złudzeniem nowoczesności, a Warszawa wspina się ku marzeniom. Tłem dla gry stają się igrzyska olimpijskie, w których sport to tylko fasada. Latem 1936 roku oczy całego świata skierowane są na stolicę III Rzeszy, gdzie odbywają się igrzyska olimpijskie. Hitler bezwstydnie zawłaszczył najważniejsze święto sportu do własnych celów. Jedni nazywają je igrzyskami wstydu, inni nie mogą oprzeć się czarowi rozmachu nazistów. Tadeusz Zasławski ani myśli rozważać o politycznych aspektach tego wydarzenia. Dla niego to jedynie szansa na wieczną chwałę i splendor. Pragnie, by cały świat padł mu do stóp. Chce znaleźć się na piedestale, gdzie od zawsze jest jego miejsce. Tymczasem pod rządami prezydenta Starzyńskiego Warszawa rozkwita, powoli stając się miastem ze snów. Po zderzeniu ideałów z rzeczywistością bohaterowie Warszawskiego niebotyku uczą się żyć na nowo. Romantyczne wizje powoli ustępują miejsca pozytywistycznym planom. Wybory, które stawia przed nimi los, są niełatwe i niosą konsekwencje, na które nie zawsze chcą się zgodzić. Nie ma jednak innej drogi. A szlaki miłości często wiodą wśród cierni. Upragniony spokój nie jest im dany. Pętla dziejów się zaciska. Wszyscy czują już oddech nieuniknionego – czającej się tuż za progiem straszliwej wojny.

Trzecia część historii braci Zasławskich i ich przyjaciół rozpoczyna się w 1936 roku, a kończy pierwszego września 1939 roku co nasuwa wiele pytań: co dalej? Nie wiem, czy autorka zaplanowała kontynuację, ale moim zdaniem bardzo by się przydała.

Wcześniej napisałam, że druga część mnie nie zachwyciła. Może stało się tak dlatego, że odebrałam ją w dość specyficzny sposób, jak dla mnie było w niej zbyt dużo poruszonych zbędnych dla fabuły wątków, a za mało tych osobistych, odnoszących się bezpośrednio do głównych bohaterów.

Historia w tej części, moim zdaniem została ukazana bardzo realistycznie. I co muszę przyznać, to to, że Maria Paszyńska pisząc powieść przywiązała ogromną wagę do detali dotyczących tamtej epoki. Jak w filmie mogłam „zobaczyć” wiernie oddany klimat przedwojennej Warszawy, odnoszący się zarówno do pokazania jej ulic, ówczesnej mody, czy zachowań społecznych i panujących wśród ludzi nastrojów.

Wybory bohaterów czasami mnie zaskakiwały, ale postacie są bardzo wyraziste a ich osobowości świetnie wykreowane. Jedni z nich przechodzą pozytywne przemiany, inni żyją chwilą i nie martwią się o przyszłość, a jeszcze inni brną w coś co z pewnością nie przysparza im chluby. Jak w życiu.

To opowieść, która nie tylko wzrusza, ale też skłania do refleksji. To powieść o marzeniach, czasami bardzo naiwnych, czasami zbyt pięknych. To lektura o niespełnieniu, o dorosłości, która dopada niektórych zbyt wcześnie, to również opowieść o wyborach, które trudno cofnąć. Ale to również historia miłości w jej różnych odsłonach: miłości do partnera, miłości do dziecka, do brata czy siostry, ale też miłości do miasta. To z całą pewnością książka pełna emocji –
wzruszeń, wzburzeń, zachwytów i irytacji. Nie wszystkich bohaterów polubiłam niektórzy bardzo mnie irytowali, ale to świadczy chyba tylko o tym jak dobrze zostali przez autorkę wykreowani.

Polecam tę trylogię i proponuję od razu przeczytać wszystkie części po kolei, aby nie pogubić się w losach bohaterów.